۱۳ فیلم عجیب که فکرش را نمی‌کردید از ترندهای اینترنتی به‌دنیا آمده باشند

با خروج فیلم «اتاق‌های پشتی» (Backrooms) از قلمرو اینترنت و ورودش به سینما، به بررسی آثاری می‌پردازیم که کار خود را از وبلاگ‌ها، ویدیوهای کوتاه یوتیوب و دیگر پستوهای کمتر شناخته‌شده دنیای آنلاین شروع کردند.

اینترنت در مقام مجمعی که تمام نبوغ امروز بشر را در خود بلعیده است (اگرچه چرخ‌دنده‌های الگوریتم با مخلوط کردن سره و ناسره، نظم آن را به آشوب کشیده‌اند)، در طول سه دهه حیات پرهرج‌ومرج خود، زبان، هنر و فرهنگ منحصربه‌فردش را خلق کرده است. از آنجا که هالیوود عاشق پیدا کردن سوژه‌های ناب و تبدیل آن‌ها به مالکیت فکری سودآور است، بخش عمده‌ای از این خلاقیت آنلاین راه خود را به فیلم‌های استودیویی باز کرده است؛ درست مثل فیلم ترسناک اتاق‌های پشتی که ریشه در یک داستان ترسناک اینترنتی (کریپی‌پاستا) دارد.

این موج جدید استودیوها برای ایده گرفتن از اینترنت، به نوعی تکامل طبیعی همان مسیرهای قدیمی رسیدن به سینمای بدنه است. در گذشته، هنرمندان جوان، کم‌بودجه و ساختارشکن در جشنواره‌های انیمیشن شرکت می‌کردند، فیلم‌های کوتاه زیرزمینی می‌ساختند یا داستان‌های عجیب خود را در مجلات علمی-تخیلی چاپ می‌کردند؛ اما امروز، آن‌ها دوران پختگی خود را در اینترنت و پیش چشم همگان (از جمله شرکت‌های بزرگی مثل A24) سپری می‌کنند.

نتیجه این روند، شکل‌گیری یک شاهراه بی‌واسطه و روان برای تبدیل ایده‌های اولیه (از وبلاگ‌ها، انیمیشن‌های کوتاه و وب‌کمیک‌ها گرفته تا ویدیوهای یوتیوب، رشته‌توییت‌ها و دیگر پدیده‌های آنلاین) به فیلم‌های سینمایی بلند است. بی‌دلیل نیست که برادران وارنر در یک هم‌گرایی استراتژیک، با غول دنیای کمیک‌های دیجیتال یعنی «وب‌تون» (Webtoon) قرارداد همکاری بسته‌اند تا خط تولید جدیدی برای انیمیشن‌های خود دست‌وپا کنند. البته این جریان سابقه‌ای طولانی‌تر از تصور ما دارد و در همان سال‌های آغازین قرن بیست‌ویکم فیلم‌هایی با ایده گرفتن از اینترنت ساخته شدند. این‌گونه است که با آمیزه‌ای از وحشت، حیرت و لذت می‌توانیم مطمئن باشیم شاهکار بعدی هالیوود، از دل ترندهای اینترنتی متولد خواهد شد!

۱. «جولی و جولیا» (Julie & Julia)

• سال اکران: ۲۰۰۹
• کارگردان: نورا افرون
• بازیگران: مریل استریپ، امی آدامز، استنلی توچی
• امتیاز کاربران IMDb به فیلم: ۷ از ۱۰
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: ۷۶ از ۱۰۰

ماجرا از کجا شروع شد؟ از وب‌سایت Salon.com.

سرانجام قصه به کجا رسید؟ ریشه‌ی این داستان که از ماجراجویی‌های جولی پاول در آشپزی فرانسوی داخل یک وبلاگ شخصی شروع شد، در مرحله‌ی بعد به یک کتاب خاطرات تبدیل شد و سپس هم یک درام-کمدی جذاب و تا حدی زندگی‌نامه‌ای با بازی مریل استریپ و ایمی آدامز. نورا افرون، فیلم‌نامه‌نویس اثر، از زندگینامه خود جولیا چایلد به نام زندگی من در فرانسه نیز الهام گرفت؛ با این حال، فیلم جولی و جولیا همچنان این افتخار را دارد که نخستین فیلم سینمایی بزرگ تاریخ باشد که بخشی از آن بر اساس یک وبلاگ ساخته شده است.  چنین دستاورد ارزشمندی برای پاول، مرهمی بود بر این واقعیت تلخ که جولیا چایلد حقیقی، تلاش‌های او در دنیای وبلاگ‌نویسی را چیزی فراتر از یک ترفند تبلیغاتی و تجاری نمی‌دانست. کاربران اینترنت در سال ۲۰۲۲ دوباره به نوشته‌های او توجه کردند؛ یعنی زمانی که او مجموعه‌مقالاتی درباره مسابقه جولیا چایلد در شبکه فود نتورک نوشت.

۲. «برادر مخفی» (Undercover Brother)

• سال اکران: ۲۰۰۲
• کارگردان: مالکوم دی. لی
• بازیگران: ادی گریفن، کریس کاتان، دنیس ریچاردز
• امتیاز کاربران IMDb به فیلم: ۵.۹ از ۱۰
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: ۷۸ از ۱۰۰

ماجرا از کجا شروع شد؟ یک انیمیشن اینترنتی ساخته جان ریدلی (برنده بعدی جایزه اسکار).

سرانجام قصه به کجا رسید؟ از روی آن انیمیشن کوتاه اینترنتی یک فیلم بلند ساخته شد که کمی از نسخه کارتونی خود فاصله گرفته بود و فیلم‌نامه آن را ریدلی به همراه مایکل مک‌کالرز (نویسنده همکار فیلم آستین پاورز) نوشته بود. کارنامه مک‌کولرز نشان می‌دهد که یونیورسال از این فیلم چه می‌خواست: یک اثر کمدی با ایده جذاب که یک ژانر سینمایی قدیمی را به هجو بکشد و ماجراهای جاسوسی را با فیلم‌های سینمای سیاهان (بلکسپلوتیشن) دهه ۱۹۷۰ ترکیب کند. ادی گریفین با همان مدل موی آفرو و شلوار دمپاگشاد نسخه انیمیشنی ظاهر شد؛ مردی خارج از زمان خود که برای مقابله با توطئه‌های نژادپرستانه فردی ملقب به رئیس استخدام می‌شود و ماموران دیگری با نام‌های مستعار مشابه مانند برادر باهوش، برادر پارانوئیدی و خواهر قاتل او را همراهی می‌کنند. این فیلم به موفقیت آستین پاورز نرسید، اما نسخه انیمیشنی آن به صورت دی‌وی‌دی عرضه و در نهایت یک دنباله ویدیویی در سال ۲۰۱۹ برای آن ساخته شد.

۳.«فرد: فیلم» (Fred: The Movie)

• سال اکران: ۲۰۱۰
• کارگردان: کلی واینر
• بازیگران: لوکاس کروکشنک، جنت مک‌کوردی، پیکسی لات
• امتیاز کاربران IMDb به فیلم: ۲.۲ از ۱۰
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: ۴۲ از ۱۰۰

ماجرا از کجا شروع شد؟ ویدیوهای یوتیوبی.

سرانجام قصه به کجا رسید؟ فیلم‌ها از ویدیوی یوتیوب شروع شدند، به شبکه نیکلودئون رسیدند، سپس به سالن‌های سینما راه پیدا کردند، دوباره به نیکلودئون رفتند و بالاخره به تیک‌تاک رسیدند. اگرچه در ابتدا این ویدیوها شبیه آن ویدیوهای اولیه یوتیوب به نظر می‌رسیدند که به قصد کلافه کردن والدین ساخته می شدند، مثل «پرتقال میوه آزار» (Annoying Orange)، اما ویدیوهای اولیه لوکاس کروکشنک در نقش فرد، رگه‌هایی تاریک و عجیب نیز داشتند. ویدیوی «فرد قرص‌هایش را گم می‌کند» (Fred Loses His Meds) که کروکشنک در سال ۲۰۰۸ و در سن ۱۴ سالگی ساخت، دقیقا درباره همین موضوع بود و با لحنی طنز و سیاه اشاراتی به زندگی خانوادگی آشفته فرد داشت. این ویدیوها به زودی لحن ملایم‌تری به خود گرفتند، به‌ویژه زمانی که نیکلودئون وارد کار شد، این شخصیت را در یکی از قسمت‌های سریال «آی‌کارلی» (iCarly) به کار گرفت و یک سه‌گانه سینمایی و یک برنامه تلویزیونی به کروکشنک داد. اما بدون آن لحن تاریک اولیه، فرد واقعا چیزی جز یک صدای آزاردهنده نبود و کروکشنک در سال ۲۰۱۴ این شخصیت را کنار گذاشت.

۴. «بدترین کریسمس گربه اخمو» (Grumpy Cat’s Worst Christmas Ever)

• سال اکران: ۲۰۱۳
• کارگردان: تیم هیل
• بازیگران: گربه اخمو، آبری پلازا، مگان کارپنتی‌یر
• امتیاز کاربران IMDb به فیلم: ۵.۱ از ۱۰
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: ۴۵ از ۱۰۰

ماجرا از کجا شروع شد؟ ردیت.

سرانجام قصه به کجا رسید؟ گربه اخمو که یکی از نخستین چهره‌های شناخته‌شده دنیای میم‌ها بود، از قلمرو خود فراتر رفت و با یک عکس پربازدید در ردیت مشهور شد. این گربه محبوب و فقید (با نام واقعی تاردایس) دچار نوع کوتولگی خاص گربه‌سانان و جلوآمدگی شدید فک پایین بود که به او ظاهری همیشه ناراضی و اخمو می‌داد. او آن‌قدر مشهور شد که توانست از این راه درآمد به دست آورد. گربه اخمو پس از حضور در مستند اینترنتی «لیل باب و دوستان» (Lil Bub & Friendz)، سر از فیلم کریسمس اختصاصی خود در شبکه لایف‌تایم با بازی آبری پلازا درآورد. پلازا همان صدایی را داشت که کاربران اینترنت برای گربه اخمو متصور بودند. همین موضوع او را به تنها گزینه برای فیلمی تبدیل کرد که نشریه ای.وی. کلاب آن را بزرگ‌ترین فاجعه در میان برنامه‌های اختصاصی لایف‌تایم می‌نامد. این فیلم یک اثر کلیشه‌ای مناسبتی است که به لطف کنایه‌های تلخ پلازا روی تصاویر خوابیدن گربه اخمو جان می‌گیرد. درآمدزایی از میم‌ها کار سختی است، اما برای گربه اخمو طور دیگری پیش رفت.

۵. «اسلندرمن» (Slender Man)

• سال اکران: ۲۰۱۸
• کارگردان: سیلوین وایت
• بازیگران: جوئی کینگ، جولیا گولدانی تلس، انالیس باسو
• امتیاز کاربران IMDb به فیلم: ۳.۳ از ۱۰
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: ۸ از ۱۰۰

ماجرا از کجا شروع شد؟ وب‌سایت Something Awful.

سرانجام قصه به کجا رسید؟ سرانجام اسلندرمن تقریبا به همه‌جا کشید! از وب‌سری‌ها و بازی‌های ویدیویی گرفته تا فیلم‌هایی که به طور مستقیم یا غیرمستقیم از این موجود ترسناک، بی‌چهره و کت‌وشلواری الهام گرفته‌اند؛ موجودی که همیشه درست پشت سر شماست. اسلندرمن نه تنها در سال ۲۰۱۸ فیلم اختصاصی و ضعیف خود را داشت (که تا حدی از ماجرای واقعی تلاش دو کودک برای قتل به تاثر از این شخصیت سوءاستفاده کرده بود)، بلکه در فیلم ضعیف دیگری بر اساس مجموعه «ماربل هورنتس» (Marble Hornets) نیز ظاهر شد که رابطه‌اش با نسخه اصلی اسلندرمن، شبیه رابطه مجموعه یوتیوبی اتاق‌های پشتی با تصویر اولیه آن است. اسلندرمن برای چند سال به لطف طراحی ساده و انعطاف‌پذیری داستانش در همه جا حضور داشت.

۶. «مستر آمریکا» (Mister America)

• سال اکران: ۲۰۱۹
• کارگردان: اریک نوتارنیکولا
• بازیگران: تیم هایدکر، گرگ تورکینگتون، تری پارکس
• امتیاز کاربران IMDb به فیلم: ۶.۴ از ۱۰
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: ۶۸ از ۱۰۰

ماجرا از کجا شروع شد؟ پادکست «در سینما» (On Cinema).

سرانجام قصه به کجا رسید؟ پادکست «در سینما» با اجرای تیم هایدکر و گرگ تورکینگتون، از آن دست آثاری است که هویتشان کاملا با تاروپود اینترنت گره خورده و پلتفرمی جز اینترنت نمی‌توانست میزبان چنین ایده‌ای باشد؛ یک نمایش دنباله‌دار که قالب‌های مختلفی را تجربه کرده و بیشتر از آنکه به یک برنامه معمولی شباهت داشته باشد شبیه کشتی کج است. این مجموعه در سفر خود از پادکست به وب‌سری و در نهایت پلتفرم استریم، با فیلم مستر آمریکا به سینماها آمد. داستان فیلم پس از دادگاهی روایت می‌شود که به پیامدهای یک جشنواره موسیقی می‌پرداخت که در آن هایدکر ۲۰ تماشاچی را با دستگاه‌های ویپ سمی مسموم کرده بود. فیلم مستر آمریکا در قالب یک مستندنما (Mockumentary)، کمپین ناشیانه و به نوعی تصفیه‌حساب شخص او را برای دادستانی منطقه به تصویر می‌کشد؛ کارزاری که تنها با هدف ضربه زدن به دادستان آن پرونده‌ی کذایی راه‌اندازی شده است. اینترنت با شوخی‌های محفلی زنده است و مستر آمریکا یکی از پیچیده‌ترین شوخی‌هایی است که تا به حال ساخته شده است.

۷. «زولا» (Zola)

• سال اکران: ۲۰۲۰
• کارگردان: جانیتسا براوو
• بازیگران:تیلور پیج، رایلی کیئو، کولمن دومینگو
• امتیاز کاربران IMDb به فیلم: ۶.۴ از ۱۰
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: ۸۸ از ۱۰۰

ماجرا از کجا شروع شد؟ توییتر.

سرانجام قصه به کجا رسید؟ داستان این فیلم به‌شدت جالب است. در سال ۲۰۱۵ گاهی کل اینترنت برای چند روزی روی یک موضوع واحد متمرکز میشد. یکی از این موضوعات، رشته‌توییت ۱۴۸ تایی یک رقصنده به نام آزیا ولز بود که ظرف چند ماه، پروسه تبدیل آن به فیلم با کارگردانی دیو فرانکو آغاز شد. او در نهایت فیلم را کارگردانی نکرد، اما این داستان پربازدید به دست یک تیم خلاق سپرده شد. این فیلم به نویسندگی جرمی او. هریس (نویسنده سریال «سرخوشی» (Euphoria)) و جانیتسا براوو و کارگردانی براوو، با بازی تیلور پیج، رایلی کیئو ساخته شد؛ یعنی دقیقا همان نام‌هایی که انتظار دارید در یک فیلم کمپانی A24 ببینید. ریشه اینترنتی شاید قلاب خوبی برای جذب مخاطب باشد، اما زولا به عنوان یک فیلم مستقل نیز حرف‌های زیادی برای گفتن دارد، چرا که داستان ولز واقعا عجیب و پرکشش است.

۸. «گریمکاتی» (۲۰۲۲)

• سال اکران: ۲۰۲۲
• کارگردان: جان راس
• بازیگران: سارا ولفکیند، شانین سوسامون، عثمان علی
• امتیاز کاربران IMDb به فیلم: ۴.۳ از ۱۰
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: ۲۲ از ۱۰۰

ماجرا از کجا شروع شد؟ توییتر.

سرانجام قصه به کجا رسید؟ ایده این فیلم مستقیم از یک چالش ترند شده در اینترنت می‌آید؛ چالشی ترسناک که گزارش‌های ضدونقیضی از آسیب‌های واقعی آن به کودکان به گوش می‌رسید (اینکه آیا مجسمه ترسناک پرنده مادر ساخته هنرمند ژاپنی و پیام‌های آنلاین مرتبط با آن تاثیر واقعی داشته‌اند یا خیر، هنوز محل بحث است.). گریمکاتی تلاش کرد تا هراس اخلاقی جامعه را با یک فیلم هیولایی ترکیب کند. نتیجه کار حداقل شامل یک صورت جن‌مانند عجیب است که با مومو رقابت می‌کند، اما بقیه فیلم بیش از حد روی دغدغه‌های والدین تمرکز دارد و نمی‌تواند حس ناامنی ناشی از رها شدن کنترل شبکه‌های اجتماعی را به تصویر بکشد.

۹. «اسکینامارینک» (Skinamarink)

• سال اکران: ۲۰۲۳
• کارگردان: کایل ادوارد بال
• بازیگران: لوکاس پاول دالی رز تترو راس پاول
• امتیاز کاربران IMDb به فیلم: ۴.۷ از ۱۰
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: ۷۳ از ۱۰۰

ماجرا از کجا شروع شد؟ یوتیوب.

سرانجام قصه به کجا رسید؟ کایل ادوارد بال، فیلم‌ساز اثر اصلی در یوتیوب، فیلم کوتاه خود را به یکی از غیرمنتظره‌ترین فیلم‌های پرفروش باکس آفیس سال ۲۰۲۳ تبدیل کرد. این فیلم ترسناک تجربی، ایستا و مینی‌مال درباره خواهر و برادری است که نیمه‌شب از خواب بیدار می‌شوند و می‌بینند اتفاق عجیبی در خانه‌شان رخ داده است (درها و پنجره‌ها در حال ناپدید شدن هستند). این فیلم تماشاگران کنجکاو را به سینما کشاند، اما در نهایت برخی از آن‌ها را به خواب فرو برد! اما دیگران با دقت فراوان به این اثر هنری آرام چشم دوختند، به‌ویژه زمانی که در پلتفرم شدر منتشر شد و به مخاطبان اجازه داد با هدفون، خود را در کابوس آرام، اتمسفریک و کاملا وهم‌آلود بال غرق کنند.

۱۰. «دیوید عزیز» (Dear David)

• سال اکران: ۲۰۲۳
• کارگردان: جان مک‌فیل
• بازیگران: آگوستوس پرو، آندریا بنگ، جاستین لانگ
• امتیاز کاربران IMDb به فیلم: ۳.۹ از ۱۰
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: ۴۴ از ۱۰۰

ماجرا از کجا شروع شد؟ توییتر.

سرانجام قصه به کجا رسید؟ پس از استقبال گرم از فیلم زولا، عجیب نیست که استودیو بازفید انتظار داشت همان موفقیت را با مسیری یکسان تکرار کند؛ چرا که خلق و ثبت لحظات پربازدید، تخصص اصلی بازفید در دهه ۲۰۱۰ بود. در سال ۲۰۱۸، این استودیو برنامه‌های خود را برای اقتباس از رشته‌توییت پربازدید دیوید عزیز نوشته آدام الیس، تصویرگر سابق بازفید، اعلام کرد. متاسفانه نه فیلم و نه آن رشته‌توییت، به گرد پای زولا هم نرسیدند. الیس بعدها فاش کرد حتی یک دلار هم برای این فیلم دریافت نکرده است، زیرا در زمان کار در بازفید، مالکیت آثارش متعلق به شرکت بوده است. در حالی که زولا داستانی جذاب از قاچاق و قتل بود، دیوید عزیز یک داستان شبح‌وار کاملا معمولی است که به یک فیلم ترسناک کم‌بودجه و کلیشه‌ای تبدیل شد.

۱۱. «نیمونا» (Nimona)

• سال اکران: ۲۰۲۲
• کارگردان: نیک برونو
• بازیگران: کلویی گریس مورتس، ریز احمد، یوجین لی یانگ
• امتیاز کاربران IMDb به فیلم: ۷.۵ از ۱۰
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: ۹۲ از ۱۰۰

ماجرا از کجا شروع شد؟ تامبلر.

سرانجام قصه به کجا رسید؟ پس از آنکه دیزنی در مدیریت اقتباس سینمایی این وب‌کمیک محبوب اثر ان‌دی استیونسون ناموفق عمل کرد، ضرر دیزنی به سود نتفلیکس تمام شد و این پلتفرم توانست با اقتباس نیک برونو و تروی کوان از داستان این موجود تغییرشکل‌دهنده، نامزدی اسکار بهترین انیمیشن بلند را کسب کند. نسخه سینمایی نیمونا خطوط طراحی دستی کمیک استیونسون را که به شهرت آنلاین آن کمک کرده بود از دست داد، اما ترکیب شیطنت‌ها و بار احساسی آن را حفظ کرد. نتیجه کار، انرژی یک اثر مستقل اینترنتی را به تصویر می‌کشد که به موفقیتی بزرگ دست یافته است.

۱۲. «زنی به نام مادر» (A Woman Called Mother)

• سال اکران: ۲۰۲۵
• کارگردان: راندولف زاینی
• بازیگران: آرتیکا ساری دوی، آرورا ریبرو، علی فکری
• امتیاز کاربران IMDb به فیلم: ۶.۱ از ۱۰

ماجرا از کجا شروع شد؟ توییتر.

سرانجام قصه به کجا رسید؟ این فیلم ترسناک اندونزیایی به کارگردانی راندولف زاینی که با الهام از یک رشته‌توییت ترسناک در توییتر سابق ساخته شده است، ترکیبی از فیلم‌های «شب‌بخیر مامان» (Goodnight Mommy)، آثار دیوید کراننبرگ و فیلم «ظهور مرده شیطانی» (Evil Dead Rise) را ارائه می‌دهد. دو سال پس از یک طلاق دردناک، به نظر می‌رسد یانتی زندگی خود را سروسامان داده است؛ خانه جدیدی خریده و در سالن زیبایی خود مشغول کار است. اما وقتی دخترش بازمی‌گردد، اوضاع عادی به نظر نمی‌رسد و او متوجه رفتار عجیب مادرش با خود و برادر کوچک‌ترش می‌شود. از آنجا که با یک فیلم ترسناک روبه‌رو هستیم، ماجرا بسیار عجیب و خونین پیش می‌رود و خواهر و برادر باید بفهمند چه بلایی سر مادرشان آمده است.

۱۳. «نیروانا گروه نمایش فیلم» (Nirvanna the Band the Show the Movie)

• سال اکران: ۲۰۲۵
• کارگردان: مت جانسون
• بازیگران: مت جانسون، جی مک‌کارول
• امتیاز کاربران IMDb به فیلم: ۷.۸ از ۱۰۰
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: ۹۷ از ۱۰۰

ماجرا از کجا شروع شد؟ مجموعه وب یوتیوبی.

سرانجام قصه به کجا رسید؟ از سال ۲۰۰۷، تلاش خستگی‌ناپذیر مت جانسون و جی مک‌کارول برای اجرای برنامه روی صحنه تورنتو، پایه و اساس مستندنما (Mockumentary) آنلاین آن‌ها یعنی نیروانا گروه نمایش، نسخه بعدی آن در شبکه وایسلند (با یک n اضافه برای نیروانا برای پرهیز از مشکلات حقوقی با وکلای کرت کوبین) و فیلم کمدی سینمایی جدید آن‌ها بوده است. ایده اولیه این اثر به این دلیل دوام آورده که در واقع مانند یک اسب تروآ عمل می‌کند؛ این فرمول، سلاح پنهان جانسون، کارگردان اثر و مک‌کارول موزیسین است؛ مجرایی برای خلق شوخی‌های مستند پیش‌بینی‌ناپذیر و هجویه‌های تندوتلخی که آگاهانه حق تکثیر را دور می‌زنند. تمام این داستان‌ها بر پایه دوستی عجیب و صمیمانه این دو شخصیت خیالی شکل گرفته است. آن‌ها فقط باید راهی برای فراتر رفتن از ادای احترام پیچیده فیلمشان به «بازگشت به آینده» (Back to the Future) پیدا کنند.

منبع: The A.V. Club

نوشته ۱۳ فیلم عجیب که فکرش را نمی‌کردید از ترندهای اینترنتی به‌دنیا آمده باشند اولین بار در دیجی‌کالا مگ. پدیدار شد.